Abonneren  Inloggen

Column: Tropische verrassing

10 oktober 2023

Lang geleden, in 1986, noemde wijlen tv-presentator Jos Brink zijn Indische televisie-assistente Sandra Reemer liefkozend ‘Kroepoekje’, wat jarenlang door hem werd gebruikt. Dat was toen heel normaal en totaal niet bedoeld als pestgedrag of ongewenste omgangsvorm. Zij was de ‘tropische verrassing’ op televisie en wij zeiden en masse ‘moet toch kunnen?’

Tegenwoordig weten we wel beter. Dergelijke uitspraken kunnen weldegelijk als belastend worden ervaren. Pesten op de werkvloer komt veel voor. Een op de zes werknemers heeft last van ongewenste omgangsvormen, zoals pesten, discriminatie of seksuele intimidatie. Bij ruim een op de drie getroffen werknemers leidt dit tot burn-outklachten. Dat betekent vaak extra verzuim, een slechte werksfeer en verminderde betrokkenheid van werknemers. Van pesten heeft dus niet alleen werknemer, maar ook werkgever last. Afdelingen waar gepest wordt, hebben een hoog ziekteverzuim en de productiviteit daalt. Niet alleen zijn werkgevers wettelijk verplicht hun werknemers te beschermen tegen dit soort ongewenst gedrag, zij hebben ook zelf belang om pesten te voorkomen of bestrijden.

Van pesten hebben werk­ nemer én werkgever last

Van pesten zijn voorbeelden te over: steeds over dezelfde persoon roddelen, iemand stelselmatig niet meevragen voor de lunchwandeling of negeren in gesprekken, dreige- menten als ‘we zullen je na werktijd wel een lesje leren’, water in de werkschoenen van telkens dezelfde persoon gieten (ja echt, het gebeurt), telefoontjes niet doorgeven, onnodig veel kritiek geven, etc.

Als disfunctioneren het gevolg is van pesterijen op de werkvloer, kan dat ertoe leiden dat de medewerker niet ontslagen kan worden. Dat ondervond een werkgever die de rechter verzocht de arbeidsovereenkomst met een medewerkster te ontbinden, omdat zij slecht presteerde. Haar verweer was dat zij zich weggepest voelde. Ze had tijdens een agressietraining op het werk – waarbij vertrouwelijkheid was afgesproken – haar emotionele levensverhaal verteld. Daarna werd ze daarmee keer op keer geconfronteerd, op een vervelende manier; de deelnemers hadden de vertrouwelijke informatie toch verspreid in het bedrijf. Op een klacht daarover van de werkneemster reageerde de werkgever niet. Bovendien was de reactie van de werkgever, op ongewenste avances van een collega, een voorstel om de arbeidsovereenkomst te beëindigen, in plaats van de kwestie aan te pakken. Omdat de werkgever de feiten nooit had onderzocht, geen protocol ongewenste omgangsvormen had en geen enkele actie had ondernomen, oordeelde de rechter dat niet viel uit te sluiten dat het disfunctioneren van werkneemster samenhing met de pesterijen en ander ongewenst gedrag. Daarom ontbond hij de arbeidsovereenkomst niet.

Wat voor de één een goedmoedig plagerijtje is, is voor de ander kwetsend. De scheidslijn is dun, maar het onderwerp bespreekbaar maken is een must voor elk bedrijf. Zowel uit werknemers- als uit werkgeversbelang!


Margreeth Colenbrander is juridisch adviseur Dienstencentrum. Dienstencentrum is met een stand aanwezig op de PRINTmatters Vakdag op donderdag 12 oktober. Reserveer hier jouw gratis ticket voor de PRINTmatters Vakdag!